Phaselis_Arastirmalari

Phaselis Araştırmaları

 (2012-2014)

Phaselis Antik Kenti ve Teritoryumunu Araştırma Projesi, Akdeniz Üniversitesi Tarih Bölümü Eskiçağ Tarihi Anabilim Dalı başkanlığınca hazırlanarak 2011 yılında T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı, Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel Müdürlüğü’ne sunulan bir yüzey araştırması projesidir. Proje, Akdeniz Üniversitesi tarafından Batı Antalya’da (Ksanthos, Tlos, Patara, Myra, Andriake ve Rhodiapolis antik kentlerinde) yürütülen bir dizi kazı ve yüzey araştırmasının merkez Antalya’ya doğru genişletilmesi yolundaki eğilimlerimizin bir yansımasıdır. Amacımız, son otuz yıldır “güneş, kumsal ve deniz”i ile tanınan Phaselis Antik Kenti’nde sürdürülebilir cross/interdisipliner bilimsel çalışmalar gerçekleştirerek akademik ve kamusal açıdan kenti cazibe merkezi haline getirmektir. Böylelikle bir yandan son birkaç yılda Antalya’nın kültür ve turizm yaşamında ortaya çıkan gelişmelere katkı sağlanırken diğer yandan da üniversitemiz bünyesinde kurulan ve Akdeniz Uygarlıklarını Araştırma Enstitüsü için son derece verimli bir ulusal araştırma ve uygulama sahasının temin edilmesi sağlanacaktır.

Geçtiğimiz çeyrek asır içerisinde kent tarihi araştırmaları önceki dönemlerle kıyaslan­dığında köklü değişimlere uğramıştır. Çağdaş bilim insanları, araștırma eylemini, sistemli süreçler yolu ile veri toplama ve bu verilerin yön­temli olarak çözümlenmesi noktasında öncülleri ile eş yolda ilerlerken; kenti ekonomik, sosyal, kültürel, politik ve çevresel boyutları olan, bu boyutların farklı düzeylerde bir araya geldiği, zaman içerisinde değișen ve dönüșen, bağlam ve süreç bağımlı yapı olarak değerlendiriyor olmaları ile onlardan ayrılırlar. Bu tanım, kent tarihi araștırmalarının arkeoloji, epigrafi, eskiçağ tarihi ve diğer yardımcı bilimlerden oluşan çalışma disiplinini genişleterek doğa ve sağlık bilimleri alanında yetişmiş bilim insanlarının da söz konusu çalışmalara ortak olmaya sevk etmektedir. Zira, artık antik bir yerleşkenin araştırılmasında salt beşeri unsurlara değil aynı zamanda beşeri yaşamı mümkün kılan çevre ve ekolojik araştırmalara ya da beslenme ve salgınlar gibi toplumsal sağlık konularına da eşdeğer önem verilmektedir.

Planlanan Phaselis Araştırmaları özelinden bakılacak olursa, yerleşimin üç doğal limana sahip bir uğrak yeri olarak tarih sahnesine çıkışı, topraklarında yetiştirdiği gül ile ünlenişi, kıyılarında sıklıkla meydana gelen yer sarsıntıları ve yurttaşların kırıcı bir sıtma salgınıyla topraklarını terk etmiş olmaları gibi belli başlı bilgiler bile kentin tarihsel serüveninin kavranmasında bu çok yönlü araştırma pratiğine ne denli ihtiyaç duyulduğu kendiliğinden ortaya çıkmaktadır. Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan multi-disipliner araştırma ekibiyle hem kavramsal hem de uygulamalı olarak hayata geçirmeyi başlıca görevi olarak benimsemektedir. Planlanan çalışma, kentin tüm bağlamla­rına ilișkin her türlü verinin/bilginin çağdaş yöntemlerle sistematik bir biçimde kayıt altına alınarak düzenli raporlar ve monografik çalışmalarla bilim dünyasına sunulması aracılığıyla öncül ve ardıl araştırmalar arasında kuvvetli bir bağ oluşturulmasını amaçlamaktadır.

Phaselis Antik Kenti

Phaselis Kent Konumu ve Teritoryum Sınırları

Antik aktarımlara göre Phaselis kenti İ.Ö. 691/690 yılı civarında Rhodos kenti Lindos’un önderliğinde Pamphylia Körfezi’nin batı sahilinde kurulmuştur. Uygun konumu ve Phoinike – Ege – Yunanistan deniz güzergahı üzerindeki üç doğal limanıyla gerçekten kısa bir zamanda önemli bir ticaret kenti olmayı başarmıştır. Rhodos diyalektinde yazılan yazıtlar ve yaklaşık İ.Ö. 250 ve 130 yılları arasındaki kent sikkeleri üzerinde anılan çok sayıdaki memur ismi kentin, İmparatorluk Dönemi’ne kadar bir Rhodos kolonisi olarak Yunan soyunu koruduğu göstermektedir. Roma hakimiyeti altındaki yapısal gelişmeler kentin halk tabakasını oldukça değiştirmiştir. Epigrafik malzemelere dayanarak kentte Romalılaşma eğilimi ve Yunanlar ile Lykia-Pamphylia soyundan yerliler arasında ethnik bir kaynaşma süreci yaşandığı gözlemlenebilir.

Günümüzde Kemer İlçesi’nin Tekirova Beldesi idari sınırları içerisinde kalan Phaselis Antik Kentinin teritoryumunun arkeolojik, epigrafik ve tarihi coğrafi veriler ışığında belirlenen sınırları; kuzeyde Gökdere Vadisi’ne ulaşmakta, güneyde Üç Adalar’dan Tahtalı Dağı istikametinde çekilecek bir hat doğrultusunda devam etmekte, batıda ise Çandır Vadisi boyunca uzanmaktadır.

 

Kent ve Teritoryum Araştırmaları

Teritoryal
Araştırmalar

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Epigrafik
Araştırmalar

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Kent ve Akropolis
Araştırmaları

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Flora-Fauna
Araştırmaları

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Ekolojik
Araştırmalar

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Liman ve Sualtı
Araştırmaları

Sunulan araştırmaları projesi, ülkemizde henüz geniş bir tatbik alanına sahip olmayan bu çok yönlü araştırma yöntemini, ulusal ve uluslararası bilim insanlarından oluşan

Projeler

Akdeniz Gemileri Phaselis’e Yelken Açtı

Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsünün daha önce Akdeniz Üniversitesi Yerleşkesi’nde düzenlediği “Fora Yelken: Akdeniz ve Gemileri” adlı sergi, Phaselis Antik Kenti’ne taşındı. Geçmişten bugüne Akdeniz’de kullanılan gemilerin kara kalem çizimleri ve bilgi panolarını içeren sergi, antik kenti ziyarete gelen turistlerden büyük ilgi gördü. Akdeniz’de geçmişten bugüne kullanılan gemilerin Kara Kalem çizimleri ile bilgi panolarını içeren “Fora […]

Phaselis’te Yetişen Bir Bitki: “Lathyrus Phaselitanus”

Akdeniz Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Göktürk:   “Bilim insanlarımızın çalışmasıyla artık her sekiz günde Türkiye’den yeni bir tür tanıtılır hale geldi. Bunun yanında Türkiye’nin gidilemeyen daha o kadar çok yeri var ki özellikle doğuda… Buralara da gidilse tür sayısının daha da artacağını düşünüyorum” Akdeniz Üniversitesi Fen Fakültesi Biyoloji Bölümü Öğretim Üyesi […]

Antik Kokunun İzinde

Antalya’daki Phaselis antik kentinde yapılan arkeolojik araştırmaların sonucunda 2 bin 500 yıldır yetişen kırmızı zambaklarla parfüm, güllerden de yağ üretilecek. Antalya’nın Kemer ilçesinin yakınlarındaki Phaselis antik kentinde geçen yıl başlatılan yüzey araştırmalarının bu yıl ikincisi gerçekleştiriliyor. Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü Müdürü Prof. Dr. Murat Arslan’ın başkanlığında yürütülen araştırmaların sonucunda, flora, biyoloji ve kimya gruplarıyla işbirliği […]

Phaselos Projesi: Antik Fasülye ile Phaselis-İskenderiye Ekspedisyonu

Phaselos Projesi: Antik Fasülye ile Phaselis-İskenderiye Ekspedisyonu Phaselis Antik Kenti’nde adını benzerliğinden dolayı fasülye kelimesinden alan bir gemi türü olan phaselos, Akdeniz Uygarlıkları Araştırma Enstitüsü tarafından yürütülen proje kapsamında yeniden canlandırılacak. Uluburun batığının replikasını da yapan 360 Derece Araştırma Grubu üyelerinin destek vereceği çalışmada Phaselos, Phaselis Antik Kenti içinde tamamen antik çağın teknolojisi kullanılarak inşa […]